15 października 2026 roku Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie był gospodarzem posiedzenia Konferencji Rektorów Uniwersytetów Polskich, zrzeszającej rektorów 21 uniwersytetów z całej Polski. W spotkaniu uczestniczył kard. José Tolentino de Mendonça, prefekt watykańskiej Dykasterii ds. Kultury i Edukacji, który przybył do Krakowa w związku z zaplanowaną na 16 października inauguracją roku akademickiego na Uniwersytecie Papieskim.
Przybyłych na posiedzenie rektorów powitał ks. prof. dr hab. Robert Tyrała, rektor Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie. Było to pierwsze spotkanie w takim gronie na nowym Kampusie UPJPII.
Rektor przedstawił historię uczelni, której początki sięgają 1397 roku, kiedy papież Bonifacy IX, na prośbę króla Władysława Jagiełły i królowej Jadwigi, erygował Wydział Teologiczny. Następnie ks. prof. dr hab. Robert Tyrała omówił najważniejsze etapy rozwoju uniwersytetu: powstanie Papieskiej Akademii Teologicznej w 1981 roku oraz przekształcenie jej w Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w 2009 roku.
Zaprezentował również obecną strukturę uczelni, obejmującą siedem wydziałów, a także jej działalność naukową i dydaktyczną oraz współpracę międzynarodową. Opowiedział o rozwoju infrastruktury, w tym budowie kampusu i oddaniu do użytku nowego obiektu na początku 2026 roku.
Na zakończenie podkreślił, że Uniwersytet Papieski Jana Pawła II funkcjonuje zarówno w ramach polskiego systemu prawnego, ale podlega także regulacjom Stolicy Apostolskiej jako uczelnia kościelna.
Następnie przewodniczący Konferencji Rektorów Uniwersytetów Polskich, prof. dr hab. Piotr Stepnowski, rektor Uniwersytetu Gdańskiego, podsumował działalność Konferencji w ostatnim czasie. Poinformował, że w bieżącej kadencji opracowano już 57 opinii i stanowisk dotyczących nauki oraz szkolnictwa wyższego.
Rektor Uniwersytetu Gdańskiego omówił także najważniejsze zagadnienia podejmowane przez KRUP, w tym finansowanie uczelni, cyberbezpieczeństwo, rekrutację studentów zagranicznych, dostępność posiłków dla studentów, tworzenie kapitałów żelaznych oraz zmiany w zasadach ewaluacji działalności naukowej. Podziękował również członkom komisji za ich merytoryczną pracę i zaangażowanie.
Zwrócił uwagę, że nadchodzący rok akademicki będzie wymagający ze względu na planowane zmiany legislacyjne. Prof. dr hab. Piotr Stepnowski podkreślił, że istotne będzie dalsze wspólne działanie na rzecz uwzględnienia postulatów środowiska akademickiego w przygotowywanych przepisach.
W dalszej części głos zabrała przewodnicząca Konferencji Rektorów Akademickich Szkół Polskich, prof. dr hab. Bogumiła Kaniewska, rektor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Omówiła działania na rzecz zmian w przepisach dotyczących szkolnictwa wyższego i nauki.
Przewodnicząca przedstawiła również uwagi środowiska akademickiego do planowanych zasad ewaluacji działalności naukowej oraz postulaty dotyczące poprawy wynagrodzeń pracowników uczelni, zwiększenia stypendiów dla studentów i doktorantów, a także podniesienia nakładów na szkolnictwo wyższe. Zwróciła uwagę na konieczność stopniowego wprowadzania zmian finansowych oraz problemy związane z planowanym odmrożeniem zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, które mogłoby znacząco obciążyć budżety uczelni.
Na koniec zaapelowała do rektorów o wspieranie postulatów środowiska akademickiego wszędzie tam, gdzie jest to możliwe.
Jednym z punktów posiedzenia było spotkanie z kard. José Tolentino de Mendonçą, prefektem Dykasterii ds. Kultury i Edukacji. Zwracając się do rektorów polskich uczelni, podkreślił on „świadomość szczególnego miejsca, jakie Polska zajmuje w historii chrześcijańskiej edukacji w Europie”.
Dzieląc się refleksją na temat współczesnej misji uniwersytetu i wyzwań stojących przed szkolnictwem wyższym, kardynał zaakcentował rolę polskich uczelni, które „przez wieki strzegły — często za cenę wielkich poświęceń — wolności myśli i godności osoby ludzkiej, także w najciemniejszych latach historii Waszego kraju. Jest to dziedzictwo, które należy nie tylko do Polski, lecz także do całego Kościoła i całej Europy”.
Podkreślił również znaczenie uniwersytetów w odkrywaniu i przekazywaniu prawdy, poszanowaniu godności człowieka oraz kształtowaniu odpowiedzialnych pokoleń otwartych na dialog. Przypomniał również słowa św. Jana Pawła II, który podczas obchodów 600-lecia Uniwersytetu Jagiellońskiego w 1997 roku powiedział: „Powołaniem każdego uniwersytetu jest służba prawdzie: jej odkrywanie i przekazywanie innym”.
W swoim wystąpieniu odniósł się także do wyzwań związanych z rozwojem sztucznej inteligencji, dezinformacją i ochroną ludzkiej wolności. Zaapelował, by nauka i technologia zawsze pozostawały w służbie człowieka. Zaznaczył, że uczelnie powinny nie tylko przekazywać wiedzę, lecz także pomagać w poszukiwaniu sensu, rozwijaniu krytycznego myślenia i budowaniu wspólnej odpowiedzialności za przyszłość społeczeństwa.
Prefekt zapewnił, że Dykasteria ds. Kultury i Edukacji chce wspierać polskie uczelnie, rozwijać ich współpracę z międzynarodowym środowiskiem akademickim oraz towarzyszyć im w refleksji nad wyzwaniami współczesnego świata. Zaznaczył, że jej rolą nie jest jedynie sprawowanie autorytetu, lecz przede wszystkim budowanie partnerstwa i dialogu.
Zwrócił również uwagę na fundamentalne pytanie o człowieczeństwo, które papież Leon XIV postawił przed wspólnotą międzynarodową: „Co to znaczy być człowiekiem?”.
Kardynał José Tolentino Calaça de Mendonça wizytę w Krakowie rozpoczął od odprawienia Mszy św. w Kaplicy Arcybiskupów Krakowskich. Następnie udał się do Wadowic, gdzie zwiedził Muzeum Dom Rodzinny Ojca Świętego Jana Pawła II. Kolejnym punktem jego podróży było Sanktuarium w Kalwarii Zebrzydowskiej, gdzie modlił się w Kaplicy Matki Bożej Kalwaryjskiej, skąd przybył na Kampus Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II w Krakowie, by spotkać się z rektorami podczas posiedzenia KRUP.
16 października rektorzy wezmą udział w uroczystej inauguracji roku akademickiego 2026/2027 na Uniwersytecie Papieskim Jana Pawła II w Krakowie, połączonej z otwarciem nowego kampusu uczelni.
KRUP, czyli Konferencja Rektorów Uniwersytetów Polskich jest autonomicznym zgromadzeniem rektorów, którego celem jest rozwijanie współpracy między uniwersytetami, umożliwiającej im skuteczne odpowiadanie na wyzwania współczesności i przyszłości. Konferencja opracowuje i przedstawia opinie oraz stanowiska w kwestiach istotnych dla rozwoju polskiej nauki, szkolnictwa wyższego, kultury i oświaty. W tym zakresie współpracuje z Konferencją Rektorów Akademickich Szkół Polskich (KRASP).
